AMSTERDAM - Onlangs hebben Tweede Kamerleden voorgesteld dat partners die trouwen niet automatisch meer in gemeenschap van goederen trouwen. Het is volgens hen niet meer van deze tijd dat echtelieden door het huwelijk elkaars vermogen in gezamenlijk eigendom krijgen. Goed idee of een slecht voorstel?

Wist u toen u in het huwelijk trad, wat precies de financiële gevolgen daarvan waren? Als u namelijk voor het huwelijk geen afspraken maakt, dan trouwt u automatisch in gemeenschap van goederen. Alle vermogensbestanddelen van beide echtelieden worden dan gemeenschappelijk bezit.

Dat is eigenlijk vreemd en het is de vraag of dat nog wel aansluit bij de belevingswereld van aanstaande echtelieden. Dit was in 2003 (!) aanleiding voor een wetsvoorstel voor de invoering van een nieuw huwelijksvermogensrecht.

Belangrijk uitgangspunt van dit wetsvoorstel was dat het eigen vermogen dat beide echtelieden vóór het huwelijk hadden opgebouwd ook na het huwelijk eigen vermogen blijft. Alleen het vermogen dat na de bruiloft wordt opgebouwd wordt gemeenschappelijk. Uitzondering daarop is het vermogen dat één van de echtelieden ontvangt uit een erfenis of schenking.

Een van de problemen die men bij dit wetsvoorstel signaleerde, was dat beide echtelieden een zorgvuldige administratie zouden moeten bijhouden om bij een eventuele scheiding aan te kunnen tonen van wie welk vermogen was. Kunnen ze dit niet aantonen, dan wordt het vermogen aangemerkt als gemeenschappelijk. Om deze problemen voor te zijn, werd voorgesteld dat ook het vermogen van voor het huwelijk dan maar gemeenschappelijk moet zijn. Sindsdien ligt dat wetsvoorstel in een Haagse bureaula te verstoffen.

Aan het einde van 2010 hadden Tweede Kamerleden ineens het ei van Columbus gevonden: iedereen trouwt automatisch op huwelijkse voorwaarden en de echtelieden die in gemeenschap van goederen willen huwen, moeten maar naar de notaris.

Geen goed idee

Er zijn twee redenen waarom dit geen goed idee is. De ervaring leert dat huwelijkse voorwaarden alleen zin hebben als beide echtelieden een goede administratie bijhouden wat van wie is. Als dat niet duidelijk is, dan is het maar de vraag of huwelijkse voorwaarden wel bescherming bieden bij echtscheiding of faillissement. In ieder geval had men bij het wetsvoorstel voor de invoering van een nieuw huwelijksvermogensrecht uit 2003 er geen vertrouwen in dat beide echtelieden die zorgvuldige administratie zouden bijhouden.

Wat is dan het voordeel van huwelijkse voorwaarden? Daar moet je naar mijn idee bewust voor kiezen. Daarnaast zijn de keuzemogelijkheden immens. Wilt u het vermogen volledig gescheiden houden of toch een deel van het vermogen gemeenschappelijk bezitten? En zo ja, welke vermogensbestanddelen wilt u gezamenlijk bezitten? Dit zijn nog lang niet alle mogelijkheden en een keuze hieruit is afhankelijk van de vermogenssituatie van beide echtelieden en zeer persoonlijk.

Het lijkt erop dat een meerderheid van de Tweede Kamer aanstaande echtelieden naar huis wil sturen met ’confectie’ huwelijkse voorwaarden, maatje medium. Blijkbaar heeft men er onvoldoende over nagedacht dat niet iedereen die maat heeft. Bij een aantal zal dit (gaan) knellen en bij anderen is deze maat (veel) te groot. Wellicht is het verstandig eerst goed na te denken voordat men weer een proefballonnetje oplaat.